ை Principios Básicos Para Reestruturacións de Débeda Soberanas [2º Parte]

ilcanallarubens_Onu_2015

136 países votaron a favor (principalmente países en desenvolvemento), 41 países abstivéronse (principalmente europeos) e 6 países votaron en contra (Estados Unidos, Inglaterra, Xapón, Alemaña, Israel e Canadá). Practicamente todos os países de América Latina e O Caribe tiveron un voto a favor, fóra de Colombia e México. A sorpresa foi o apoio de países que anteriormente non apoiaran o proceso, por exemplo China, Ucraína, Islandia, e Singapore. Doutra banda, non sorprende que os países que votaron en contra fosen Estados Unidos e Inglaterra, en cuxas cortes actualmente resólvense as disputas de débeda. Grecia, que forma parte do bloque da Unión Europea, abstívose de votar. Este é un gran resultado, máis aínda cando este proceso non fora mencionado na Axenda de Acción de Addis Ababa (AAAA) como parte das iniciativas de Financiamiento para o Desenvolvemento no ámbito de débeda e a súa sustentabilidade.

Este proceso impulsouse con maior forza por mor dos recentes casos de crises de débeda en Grecia e a experiencia dos denominados “fondos voitre” en Arxentina. En setembro de 2014 púxose o tema en axenda en Nacións Unidas e en decembro do mesmo ano conformouse un Comité Ad hoc baixo a presidencia do Estado Plurinacional de Bolivia e aberto á participación de todos os Estados Membro e observadores de Nacións Unidas, incluíndo a outros actores como a sociedade civil; coa misión de elaborar unha proposta en 6 meses, mesma que foi presentada en xullo de 2015 para a súa consideración na recente Asemblea Xeral do 10 de setembro.

Comité ad hoc de reestruturación de débeda

O obxectivo da creación do comité foi emprender un proceso de negociacións intergobernamentais cara a un marco xurídico multilateral para os procesos de reestruturación da débeda soberana, entre outras cousas, con miras a aumentar a eficiencia, a estabilidade e a previsibilidad do sistema financeiro internacional e lograr un crecemento económico sostido, inclusivo e equitativo, e o desenvolvemento sustentable, de conformidade coas circunstancias e prioridades nacionais.

Arxentina foi o principal impulsor para a conformación do Comité, destacando a participación do seu Ministro de Economía nas sesións sostidas en Nacións Unidas. Bolivia, elixida para presidir o Comité, tivo un rol moi importante desde a presentación da iniciativa na Asemblea, a coordinación cos Estados Membro e outros actores do sistema de Nacións Unidas, como UNCTAD, e na convocatoria a outros actores como redes de sociedade civil especialsitas na análise de débeda. O apoio do  G77, e en xeral dos países en desenvolvemento, foi gravitante nas votacións.

A Conferencia das Nacións Unidas sobre Comecio e Desenvolvemento (UNCTAD) –e o seu traballo desde hai dous anos en mecanismos de resolución de débeda soberana, a través dunha guía e folla de ruta– foi a base, facendo desta instancia un actor importante na construción destes principios.

Recoñecidos economistas, como o premio nobel Joseph Stiglitz, deron un apoio sólido a esta iniciativa a través da súa participación en diversas sesións da ONU, entre os seus argumentos están a excesiva fe posta nas “virtudes” do mercado, onde as disputas non son resoltas sobre a base de regras que aseguran unha resolución xusta, senón máis ben a través do regateo entre desiguais, onde os ricos e poderosos impóñense; e estes procesos xeralmente teñen un alto custo social e afectan á poboación.

A oficina do “Experto Independente sobre os efectos da débeda externa e outras obrigacións financeiras internacionais dos Estados no pleno goce dos dereitos humanos, particularmente dereitos económicos, sociais e culturais”, no Alto Comisionado para os Dereitos Humanos, tamén apoiou esta iniciativa, resaltando que a débeda soberana debería axudar a implementar políticas nacionais económicas e sociais, a fin de promover o crecemento e desenvolvemento; pero ao mesmo tempo pode sumir a millóns de persoas na pobreza se non é manexada adecuadamente, en particular nunha crise de débeda, que pode pode ter un amplo e profundo impacto na estabilidade financeira, o crecemento económico e na realización dos dereitos económicos, sociais e culturais.

Redes e organizacións de sociedade civil apoiaron durante o proceso con declaracións emitidas nas plenarias e cartas de apoio e incidencia, sobre todo a países europeos que non apoiaban a iniciativa. Desde fai máis dunha década, redes especializadas na temática expuxeron tribunais de arbitraxe de débeda para resolver conflitos en instancias independentes, así como a implementación dunha análise de sustentabilidade con enfoque de desenvolvemento humano e a corresponsabilidade no endebedamento.

Os Principios de Restructuración de Débeda Soberana

A resolución declara que os procesos de restructuración de débeda deben estar guiados polos seguintes principios básicos:

  1. Un Estado soberano ten o dereito, no exercicio da súa autoridade, a deseñar a súa política macroeconómica, incluíndo a reestruturación da súa débeda soberana, que non debe ser frustrada ou impedida por ningun tipo de medidas abusivas. A reestruturación debe levar a cabo como o último recurso ao cal acudir, preservando os dereitos dos acredores principais.
  2. A boa fe de ambas as partes, do Estado debedor e todos os seus acredores, implica o seu compromiso en negociacións construtivas de resolución para realizar unha reestruturación da débeda soberana e durante outras fases do proceso, co obxectivo dun restablecemento rápido e duradeiro da sustentabilidade e o servizo da débeda, así como alcanzar o apoio dunha masa crítica de acredores a través dun diálogo construtivo respecto dos termos da reestruturación.
  3. A transparencia debe ser promovida para mellorar a rendición de contas dos actores involucrados, a través do intercambio oportuno de datos e procesos relacionados coa resolución da débeda soberana.
  4. A imparcialidade require que todas as institucións e actores involucrados en procesos de reestruturación de débeda soberana, mesmo no ámbito rexional, de conformidade cos seus respectivos mandatos, gocen de independencia e abstéñanse de exercer calquera influencia indebida nos procesos e sobre outras partes interesadas, ou participar en accións que poderían dar lugar a conflitos de intereses ou corrupción, ou ambos.
  5. O tratamento equitativo impón aos Estados o deber de absterse de discriminar arbitrariamente entre os acredores, a menos que un tratamento diferente sexa xustificable ante a lei, sexa razoable, e se correlacione coas características do crédito en discusión por parte de todos os acredores, garantindo a igualdade entre eles. Os acredores teñen o dereito para recibir o mesmo trato proporcional de acordo co seu crédito e as súas características. Ningún acredor ou grupo de acredores debe ser excluído a priori do proceso de reestruturación da débeda soberana.
  6. A inmunidade soberana de xurisdición e execución respecto das reestruturacións de débeda soberana é un dereito dos Estados antes que tribunais nacionais estranxeiros [5], e as excepcións deben ser interpretadas restrictivamente.
  7. Lexitimidade, implica que o establecemento de institucións e operacións de reestruturación de débeda soberana respectan, en todos os niveis, as esixencias de inclusión e o estado de dereito. Os termos e condicións dos contratos orixinais deberán permanecer válidos ata o momento en que sexan modificados polo acordo de reestruturación.
  8. A sustentabilidade implica que a reestruturación de débeda realícese de maneira oportuna e eficiente, e que leve ao Estado debedor a unha situación de débeda estable, preservando dereitos dos acredores iniciais; e promovendo, ao mesmo tempo, un crecemento económico sustentable e inclusivo, minimizando os custos económicos e sociais, garantindo a estabilidade do sistema financeiro internacional e respectando os dereitos humanos.
  9. A reestruturación maioritaria implica que os acordos de reestruturación de débeda soberana, aprobados por unha maioría cualificada de acredores do Estado, non deben verse afectados, ameazados ou dalgunha maneira impedidos por outros Estados ou por unha minoría non representativa de acredores, quen debe respectar a decisión adoptada pola maioría dos acredores. Débese alentar aos Estados para incluír cláusulas de acción colectiva nas súas futuras emisións de débeda soberana.

Maña máis ampliacion deste hito historico.

Rubens Rocha [@Ilcanallarubens]

[5] Como o caso da corte de Nova York que tomou determinacións sobre Arxentina e o seu pago de débeda.

Anuncios

Responder

Introduce tus datos o haz clic en un icono para iniciar sesión:

Logo de WordPress.com

Estás comentando usando tu cuenta de WordPress.com. Cerrar sesión / Cambiar )

Imagen de Twitter

Estás comentando usando tu cuenta de Twitter. Cerrar sesión / Cambiar )

Foto de Facebook

Estás comentando usando tu cuenta de Facebook. Cerrar sesión / Cambiar )

Google+ photo

Estás comentando usando tu cuenta de Google+. Cerrar sesión / Cambiar )

Conectando a %s

A %d blogueros les gusta esto: